▍ Zabbix چیست؟
Zabbix یک نرمافزار متنباز (Open-Source) و رایگان برای
مانیتورینگ (نظارت) شبکه و زیرساختهای IT است.
این ابزار به شما امکان میدهد تا وضعیت سرورها، شبکه، سرویسها و برنامههای خود را
بهصورت لحظهای (Real-time) بررسی کنید.
🔑 کاربردهای اصلی Zabbix:
- مانیتورینگ سرورها (CPU، RAM، Disk، Network)
- بررسی در دسترس بودن سرویسها (HTTP, SSH, DNS, ...)
- دریافت هشدار (Alert) در صورت بروز مشکل (از طریق ایمیل، تلگرام، ...)
- ذخیرهسازی لاگها و نمایش آنها به صورت نمودار (Graph)
- مانیتورینگ پایگاههای داده و برنامههای کاربردی
▍ آشنایی با ساختار Zabbix
Zabbix از چهار جزء اصلی تشکیل شده است:
- Zabbix Server: هسته اصلی که اطلاعات را از Agentها دریافت و پردازش میکند.
- Zabbix Agent: روی سرورهای مقصد نصب میشود و اطلاعات سیستم را به Server میفرستد.
- Zabbix Proxy: برای محیطهای بزرگ، اطلاعات را از Agentها جمعآوری و به Server ارسال میکند.
- Zabbix Frontend (Web Interface): رابط کاربری وب برای مشاهده وضعیت، نمودارها و تنظیمات.
▍ نصب Zabbix روی دبیان (کالی)
بهترین روش نصب Zabbix، استفاده از مخزن رسمی Zabbix است.
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ wget https://repo.zabbix.com/zabbix/7.0/debian/pool/main/z/zabbix-release/zabbix-release_7.0-1+debian12_all.deb
└─$ sudo dpkg -i zabbix-release_7.0-1+debian12_all.deb
└─$ sudo apt update
توضیح: مخزن رسمی Zabbix را به سیستم اضافه میکنیم و لیست بستهها را بهروز میکنیم.
• نصب Zabbix Server و Frontend
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ sudo apt install zabbix-server-mysql zabbix-frontend-php zabbix-agent
توضیح: این دستور Zabbix Server، رابط وب (Frontend) و Agent را نصب میکند.
• نصب و راهاندازی MySQL/MariaDB
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ sudo apt install mysql-server
└─$ sudo mysql -uroot -p
Enter password:
Welcome to the MySQL monitor.
...
• ایجاد پایگاه داده Zabbix
mysql>
mysql> CREATE DATABASE zabbix CHARACTER SET utf8mb4 COLLATE utf8mb4_bin;
mysql> CREATE USER 'zabbix'@'localhost' IDENTIFIED BY 'your-strong-password';
mysql> GRANT ALL PRIVILEGES ON zabbix.* TO 'zabbix'@'localhost';
mysql> FLUSH PRIVILEGES;
mysql> EXIT;
توضیح: یک پایگاه داده و کاربر مخصوص Zabbix ایجاد میکنیم.
• وارد کردن ساختار اولیه پایگاه داده
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ zcat /usr/share/zabbix-sql-scripts/mysql/server.sql.gz | mysql -uzabbix -p zabbix
توضیح: اسکریپتهای اولیه Zabbix را در پایگاه داده اجرا میکند.
• تنظیم Zabbix Server
فایل کانفیگ Zabbix Server را ویرایش کنید:
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ sudo nano /etc/zabbix/zabbix_server.conf
پارامترهای زیر را تنظیم کنید:
DBHost=localhost
DBName=zabbix
DBUser=zabbix
DBPassword=your-strong-password
• راهاندازی سرویسها
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ sudo systemctl restart zabbix-server zabbix-agent apache2
└─$ sudo systemctl enable zabbix-server zabbix-agent apache2
توضیح: سرویسهای Zabbix را راهاندازی میکنیم و فعال میکنیم تا با بوت سیستم اجرا شوند.
▍ نصب Zabbix روی رد هت (RHEL/CentOS/Fedora)
┌──(user㉿redhat)-[~]
└─$ sudo rpm -Uvh https://repo.zabbix.com/zabbix/7.0/rhel/9/x86_64/zabbix-release-7.0-1.el9.noarch.rpm
└─$ sudo dnf clean all
└─$ sudo dnf install zabbix-server-mysql zabbix-web-mysql zabbix-agent
⚠️ نکته مهم:
پس از نصب، میتوانید از طریق مرورگر به آدرس http://your-server-ip/zabbix به رابط وب Zabbix دسترسی پیدا کنید
و مراحل نصب اولیه را تکمیل کنید.
▍ Zabbix Agent
برای مانیتورینگ سرورهای دیگر، باید Zabbix Agent را روی آنها نصب کنید.
📦 نصب Agent روی دبیان:
┌──(ya3in㉿kali)-[~]
└─$ sudo apt install zabbix-agent
سپس فایل /etc/zabbix/zabbix_agentd.conf را ویرایش کرده و Server و ServerActive را به آدرس Zabbix Server تنظیم کنید.
Server=192.168.1.100
ServerActive=192.168.1.100
Hostname=your-hostname
▍ وبسایتهای مفید
✅ تمرین پیشنهادی:
- Zabbix را روی کالی خود نصب کنید.
- پس از نصب، از طریق مرورگر وارد رابط وب Zabbix شوید.
- یک هاست (مثلاً خود کالی) را به Zabbix اضافه کنید.
- یک آیتم (Item) مثل CPU load را به آن اضافه کنید و نمودار آن را ببینید.
- یک هشدار (Trigger) برای زمانی که CPU Load از حد مشخصی بیشتر شود، تنظیم کنید.